Herstel in de nieuwbouwmarkt, maar bouw blijft uit

Er werden vorig jaar 43% meer nieuwbouwwoningen verkocht dan in 2023. De markt draait dus weer goed. Dat blijkt uit de nieuwste Thermometer Koopwoningen van WoningBouwersNL. Toch is er ook een probleem: veel woningen waarvoor een vergunning is verleend, zijn nog niet gebouwd. 

Eind 2024 ging het om maar liefst 115.000 woningen waarvan de bouw nog niet is begonnen. De grootste oorzaken van vertraging zijn lange bezwaarprocedures en trage planvorming.

In totaal zijn in 2024 bijna 32.000 nieuwbouwwoningen verkocht. Het verkoopbedrag kwam uit op 15,5 miljard euro, bijna een record. De vooruitzichten voor 2025 zijn positief. De vraag naar woningen blijft groot, de rente blijft laag en de arbeidsmarkt is stabiel. Toch blijven er zorgen: het aantal opgeleverde woningen blijft achter. Dat komt vooral door regels en procedures die het bouwen vertragen.

Waarom start de bouw niet?

De bouw loopt niet vast door een gebrek aan plannen, maar door problemen in de uitvoering. Uit het onderzoek blijkt dat twee derde van de vergunde woningen nog niet in aanbouw is. De belangrijkste oorzaken zijn:

• Lange bezwaarprocedures: Een gemiddelde procedure bij de Raad van State duurt 20 maanden.
• Veel invloed van bezwaarmakers: Een kleine groep bezwaarmakers houdt grote woningbouwprojecten tegen.
• Strenge regels van de overheid: Door de norm dat tweederde van een project betaalbaar moet zijn, zijn veel plannen financieel verlieslatend.
• Te weinig regie: Ondanks de ambitie van minister Mona Keijzer om 100.000 woningen per jaar te bouwen, blijven belangrijke knelpunten bestaan.

Zonder ingrepen zal het stuwmeer van niet-gestarte nieuwbouw alleen maar groeien. De branchevereniging roept de politiek hierom op om deze blokkades op te lossen.